"(..)Taniec indyjski jest formą "kontemplacji", która jest syntezą fizycznej energii i duchowej siły. Mimo, że manifestuje zakorzenioną fizyczność, zmysłową gloryfikację, w korzeniach tematycznie zawiera w swoich intencjach duchowe ćwiczenia. (..)”(1)
Bharata Natyam bierze swą zasadniczość, z Ved, kreuje charakter i doskonali tancerza prowadząc go do ananda - pierwotnej radości. Technika ta, jest połączeniem oddania - bhava, melodii - ragam, rytmu - talam, odsłaniając w nas - d u s z y - atmie błogie duchowe szczęście - ananda. Jak widzimy taniec ten łączy w sobie oddanie, melodie i rytm wznosząc nas do pierwotnego stanu, „do którego wszyscy tancerze dążą". Dla mnie osobiście jest także poezją w ruchu. Styl ten bazuje bardzo mocno na Natya Shastrze zaś we współczesności taniec ten zaczął czerpać również z Abhinaya Darpana autorstwa Nandikeśvara.
Bharata Natyam: Znajdujemy wiele tłumaczeń parających się wyjaśnieniem pochodzenia nazwy tego tańca. Jednym z nich jest odnalezienie etymologii tego słowa w nazwisku mędrca Bharaty, który spisał Natya Shastre. Drugi związany jest głównie z samą jego budową. Wiemy że ta sztuka tańca jest zbudowana z: Bhava (ekspresji, wyrażania emocji, oddania), Raga (muzyki) i Talam (rytmu), stąd Bha-Ra-Ta - z pierwszych liter tych słów. W Bharata Natyam wyróżniamy trzy aspekty Nritta, Nritja i Natya z których taniec ten jest spleciony. Nurty te stanowią swoiste pukle tworzące piękny warkocz, warkocz Lasya. Jak te lśniące gładkie loki, które przychodzą nam na myśl gdy sen Pan Vishnu się manifestuj; z niego tkana jest moc jak gdyby Maya. To właśnie manifestacja pochodząca od matki Durgi, okrywająca czar świata, nić na którą nanizane są formy tego fizycznego świata. Perły. To nurty te są jak trzy iglice Trishuli, którym włada Pan Shiva – to Tandava, którym kontroluje trzy światy, ten Gunaavatara. Tworzą człość, którą jest Bhaarata Natyam postrzegany w dwóch technikach wykonania – Lasya i Tandava.Nritta – mocno osadzony na kanwie muzyki, jest czystym tańcem przedstawianym za pomocą ruchów ciała i dłoni odpowiednio do tala i laya ( rytmu i tępa). W aspekcie Nritta nie pojawia się żadne abhinayam, czyli użycie rasa - emocji i bhava – ich sklarowanego doznania. Aspekt ten jest miłą dla oczu formą kompozycji tanecznej i jest obecny prawie we wszystkich klasycznych tańcach Indii. Bharata Natyam skomponowany jest z Adavu – sekwancji tanecznych, u których źródła leżą Karana, pierwotne archetypy zportretowane na hinduskich świątyniach, ku czci Śri Nataraja. Bardzo popularnym przykładem kompozycji w aspekcie Nritta są Allaripu, Jatisvaram, Thillana.Wyróżniamy trzy rodzaje Nritta:1. Vishama kiedy tancerka trzyma w rękach girlandy. Przykładem tego typu jest „Pinnal kolattam”.2. Vikata jest to czysty taniec, w którym tancerka ubrana jest kolorowo ma makijaż jak w niektórych ludowych tańcach.3. Laghu - taniec skomponowany z adavu lub karana.
Nritya - ten aspekt przepełniony jest użyciem abhinayam, rasa i bhava, a poprzez dłonie jest przekazywana historia. Tu w pełni manifestuje się Katha Kalakshepam – życie Absolutu. Katha Kalakshepam to pełen dynamizmu i obecności zarys historii, Ramajana Mahabharata, Purany; to tylko nieliczne przejawienia egzystencji ponadnaturalnej w kompozycjach Bharata Natyam. Abhinayam jest duszą aspektu Nritya przedstawianego do tala i laya. Abhinaya, które zawiera Padarthaabhinaya (opis znaczenia słów), Vakyaabbhinaya ( opisy sentencji), Bhavaabhinaya (opis emocji) tworzy uczuciowe tchnienie płynące przez publiczność. To swoiste doświadczanie Boskości; delektowanie się różnorodnych osobowości.
Taniec prezentowany przez jedna osobę zwany był Sadir Nautch lub Dasi Attam. Najpopularniejszymi kompozycjami aspektu Nritya są Varnam, Padam, Shabdam. Kompozycja taneczna nie posiadająca aspektu Nritta nazywana jest Abhinaya prezentowane jest w Jawali, Keertanam, Pada, Shlokam. Natya – jest to taniec-dramat. W tym aspekcie artysta wybiera historie lub epizod, w którym gra role kilku bohaterów i poprzez strój i makijaż oddaje charakter i tożsamość granej postaci. W tym aspekcie bier5ze udział wielu tancerzy. Przykładami są Kuravanji Dance-Drama i Bhagavata Mela Nataka. _______________________________________________________________________________
(1) Cytat z artykułu Natuvannar Śrimati Rady Mahavishnupryi. http://radazivkovic.com/ http://www.rada.isg.pl(2) Cytat z Hastalakshanadipika, autor nieznany.Na zdjęciach czołowych licząc od lewej: Tancerz Ram Gopl, Cztery środkowezdjęcia w czołówce to "Kwartet Tanjore", marginalne prawe zdjecieRukminidevi Arundale. Osobistocści te to symbole-legendy tego tańca, toim zawdzięczamy obecne bogactwo tańca Bharata Natyam. Na zdjęciach w środku artykułu: światowej sławy tancerka i pedagog tańca RadaMahavishnupriya. _______________________________________________________________________________
|