Wykład z 15 sierpnia 1966 roku. Nowy Jork

 Literatura wedyjska opisuje istotne kwalifikacje osoby, gotowej do przyjęcia mistrza duchowego

tad viddhi pranipatena paripraśnena sevaya
upadeksyanti te jnanam jnaninas tattva-darśinah

Spróbuj poznać prawdę przez zbliżenie się do mistrza duchowego. Zadawaj mu pokorne pytania i służ mu z oddaniem. Ta samozrealizowana dusza może udzielić ci wiedzy, gdyż ujrzała prawdę.  - Bhagavad-gita 4.34        

Pan Kryszna mówi, iż największą ofiarą, jaką można spełnić, jest zdobycie wiedzy. Materialne, uwarunkowane życie spowodowane jest ignorancją. Dlatego celem yogi, wyrzeczeń, ofiar i rozważań filozoficznych jest osiągnięcie wiedzy.

Transcendentalną wiedzę można rozważać z trzech punktów widzenia. Istnieje wiedza o Brahmanie, czyli o bezosobowej absolutnej prawdzie, wiedza o Paramatmie, czyli zlokalizowanej Nadduszy i wiedza o Bhagavanie – o Bogu, Najwyższej Osobie. Pierwszym etapem w rozwoju wiedzy jest zrozumienie, że nie jestem tym ciałem. Jestem duszą i moim celem powinno być wydostanie się z tego materialnego uwikłania.

Ze Śrimad-Bhagavatam dowiadujemy się, że tattva, czyli Prawda Absolutna jest realizowana na trzy sposoby: brahmeti paramatmeti bhagavan iti śabdyate – Brahman, Paramatma, Bhagavan. Zaś po opisaniu różnych manifestacji Visnu, czyli Boga, Bhagavatam oznajmia: Bhagavanem – Najwyższym Panem jest Kryszna.

Bóg rozprzestrzenia się na różne sposoby. My, żywe istoty także jesteśmy ekspansjami Boga. Istnieje gradacja ekspansji, zaś centralnym punktem, czyli pierwotnym Panem jest Śri Kryszna. Istnieje wiele tysięcy inkarnacji Boga. Po przedstawieniu listy inkarnacji, Śrimad-Bhagavatam przedstawia konkluzję: ete camśa-kalah pumsah krsnas tu bhagavan svayam.

Autor Bhagavatam stwierdza, że wszystkie inkarnacje Boga są albo pełnymi manifestacjami, albo manifestacjami pełnych manifestacji Kryszny. Tak jak pojawiają się inkarnacje, podobnie pojawia się Sam Kryszna. Pan oznajmia, że pojawia się tam gdzie następuje wzrost bezbożności. Zatem jest On przyjmowany jako oryginalny Bóg, Najwyższa Osoba.

Brahma-samhita także potwierdza pozycję Kryszny:

iśvarah paramah krsnah
sac-cid-ananda-vigrahah
anadir adir govindah
sarva-karana-karanam

Jest wielu bogów. W pewnym sensie my także jesteśmy bogiem. Dosłownym znaczeniem słowa "bóg" jest władca, iśvara. Każdy z nas posiada pewną skłonność do bycia władcą. Kontrolujemy rodzinę, biuro, rząd, czy samorząd. Każdy jest władcą, lecz nikt z nas nie jest najwyższym władcą.

Brahma jest władcą całego wszechświata. Istnieje niezliczona ilość wszechświatów i niezliczona ilość Brahmów. Z kolei ich władcą jest Garbhodakaśayi Visnu. Garbhodakaśayi Visnu jest kontrolowany przez Maha-Visnu. Maha-Visnu jest kontrolowany przez Sankarsana. Sankarsana jest kontrolowany przez Narayana. Narayana jest kontrolowany przez Vasudevę. Vasudeva jest kontrolowany przez Baladevę. Zaś Baladeva jest kontrolowany przez Krysznę. Dlatego w Bhagavad-gicie Kryszna mówi: mattah parataram nanyat kincid asti dhananjaya: "Mój drogi Arjuno, nikt Mnie nie przewyższa". Arjuna przyznaje: "Ty Jesteś asamordhva – nikt nie jest Tobie równy, ani też nikt nie jest większy od Ciebie.

W naszej linii duchowej, sześciu Goswamich z Vrindavany było wielkimi naukowcami, szczególnie Jiva Goswami. Przeanalizowali oni cechy Absolutnej Prawdy, Najwyższego Boga i stwierdzili, że Kryszna posiada wszystkie transcendentalne zalety Najwyższego Pana. Narayana posiada 94 procent zalet Prawdy Absolutnej. Pan Śiva posiada 84 procent, natomiast my – żywe istoty – mamy 78 procent tych cech. Nie posiadamy tych cech w pełni, ale tylko częściowo.

Zatem Kryszna mówi, że osiągnięcie wiedzy jest najlepszym rodzajem ofiary. Istnieją różne rodzaje ofiar, czyli yajni, o których wspomina Bhagavad-gita: dravya-yajna (ofiara z własnych posiadłości), jnana-yajna (ofiara z wiedzy), yoga-yajna (ofiara w yodze). Jednakże Pan Kryszna mówi, że te wszystkie yajne są jedynie krokami w celu osiągnięcia wiedzy. Tutaj w Nowym Jorku macie Empire State Building. Możecie zatem wejść na dwudzieste piąte piętro, na pięćdziesiąte piętro, siedemdziesiąte, siedemdziesiąte piąte, czy na osiemdziesiąte piętro. Jednak dopóki nie wejdziecie na sto drugie piętro, wasz wysiłek nie będzie doskonały. Pan Kryszna mówi w Bhagavad-gicie: bahunam janmanam ante jnanavan mam prapadyate. Osoba, która przez wiele wcieleń zdobywa wiedzę, w końcu dochodzi do wniosku, iż doskonałością jest podporządkowanie się Najwyższemu Panu, Krysznie. To jest najwyższy poziom wiedzy. Kryszna doradza Arjunie: sarva-dharman parityajya mam ekam śaranam vraja: "Ponieważ jesteś bardzo drogim Mi przyjacielem, dlatego proszę porzuć wszelkie wątpliwości i podporządkuj się Mnie". Jest to najbardziej poufna wiedza.

Jeśli prowadzisz analityczne studia nad wiedzą wedyjską, to odnajdziesz ostateczną konkluzję, która mówi o tym, że w końcu należy podporządkować się Krysznie. Ale jaki jest to rodzaj podporządkowania? Podporządkowanie się z pełną wiedzą. Kiedy po dokładnym przestudiowaniu wszystkich procesów samorealizacji, czy transcendentalnej realizacji osiągamy doskonałość, rozumiemy iż: vasudevah sarvam iti – "Vasudeva, Kryszna jest wszystkim". Jest to potwierdzone w Brahma-samhicie:

iśvarah paramah krsnah
sac-cid-ananda-vigrahah
anadir adir govindah
sarva-karana-karanam

Sarva-karana-karanam znaczy "przyczyna wszystkich przyczyn". Mam ciało i jego przyczyną był mój ojciec, zaś jego ojciec był przyczyną ciała mojego ojca. Tak kontynuujesz swoje poszukiwania. Jest ojciec, dziadek, pradziadek. Nie myśl, że skoro nie widzisz pradziadka, to nie istnieje dziadek twojego ojca. Nie myśl, że jeżeli czegoś nie widzisz, to to nie istnieje. To nie jest inteligentny wniosek. To, że nie możesz zobaczyć, co dzieje się za ścianą wcale nie znaczy, że za tą ścianą niczego nie ma.

Każdy chce natychmiast zobaczyć Boga. Lecz Boga możesz zobaczyć tylko wtedy, gdy staniesz się doskonały. Gdy posiądziesz doskonałą wiedzę, możesz ujrzeć Boga twarzą w twarz, tak jak widzisz mnie, a ja widzę ciebie. Jednak wymaga to kwalifikacji. Tą kwalifikacją jest świadomość Kryszny.

Świadomość Kryszny rozpoczyna się od śravanam kirtanam – od słuchania i intonowania. Musimy słuchać o Krysznie. Bhagavad-gita jest wstępnym studium do słuchania, czy intonowania o Krysznie.

Przybyłem do waszego kraju, do Stanów zjednoczonych Ameryki, po usłyszeniu o nich. W dzieciństwie słyszałem o waszym kraju, gdy uczyłem się historii i geografii. Dzięki słuchaniu dowiedziałem się, że jest to wspaniały kraj i znajduje się bardzo daleko. Podobnie, najpierw musisz usłyszeć o Indiach, a dopiero później pomyśleć o tym, aby się tam udać.

Jeżeli pragniesz zobaczyć Boga, to najpierw musisz o Nim usłyszeć. Na tym polega proces. Proces świadomości Kryszny rozpoczyna się od śravanam, czyli słuchania. Następnym czynnikiem jest kirtanam, intonowanie o chwałach Pana, Jego świętym imieniu, formie. Na tym polega obcowanie z Kryszną, ponieważ Kryszna, czyli Bóg jest doskonały. On nie jest różny od Swojego imienia, zalet, form, rozrywek. Zatem słuchanie i intonowanie o wszystkich tych rzeczach oznacza obcowanie z Najwyższym. jest to bezpośrednie transcendentalne towarzystwo Pana. Kiedy w taki sposób przebywamy w towarzystwie Kryszny, On pomaga nam zrozumieć Siebie.

W Śrimad-Bhagavatam znajduje się ten werset:

śrnvatam sva-kathah krsnah
punya-śravana-kirtanah
hrdy antah stho hy abhadrani
vidhunoti suhrt satam

Kryszna przebywa w twoim sercu. On działa jako twój mistrz duchowy, caitya-guru. Słuchanie krsna-katha, czyli tematów o Krysznie jest punya-śravana-kirtanah: nawet jeśli ich nie rozumiesz, twoje zalety zwiększą się. W ciągu tak długiego czasu obcowania z materią, zgromadziliśmy wiele brudów w naszych sercach, ale dzięki słuchaniu o Krysznie serca stopniowo oczyszczają się.

Śri Kryszna jest przyjacielem każdego. Ale w szczególności jest przyjacielem bhakty. Dowiadujemy się o tym z Bhagavad-gity: samo 'ham sarva-bhutesu na me dvesyo 'sti na priyah – "Jestem przyjacielem każdego. W rzeczywistości nikt nie jest Moim przyjacielem ani Moim wrogiem, ponieważ Jestem jednakowo ustosunkowany do każdego". Sama oznacza jednakowy. Ye bhajanti tu mam bhaktya mayi te tesu "Lecz zwracam szczególną uwagę na osobę, która jest Mi oddana i służy Mi". Dlatego jednym z imion Kryszny jest suhrt satam. Suhrt oznacza przyjaciel, zaś satam oznacza "tych, którzy próbują osiągnąć wieczne życie".

W materialnym świecie nie osiągamy niczego wiecznego; wszystko jest tymczasowe, dlatego świat materialny jest nazywany asat. Polecenie wedyjskie brzmi: asato ma sad gamah: nie pozostawaj w materialnym świecie. Spróbuj przedostać się do świata duchowego. Tamasi ma jyotir gamah – "Nie pozostawaj w ciemności. Udaj się do królestwa światła". Takie są polecenia wedyjskie.

Kryszna przebywa w naszym sercu. Gdy tylko zaczynamy interesować się Kryszną, On z wnętrza naszego serca daje nam wskazówki, jak robić postęp duchowy. Kryszna jest naszym oryginalnym mistrzem duchowym, ale kiedy stajemy się bardziej zaawansowani, musimy udać się do fizycznego mistrza duchowego. To jest temat, o którym mówi dzisiejszy werset. Kryszna udziela rady: "Jeśli pragniesz zdobyć wiedzę duchową, to musisz udać się do osoby, która ją posiada".

Kryszna mówi pranipatena, paripraśnena i sevaya. Pranipatena oznacza podporządkowanie. Musisz wybrać osobę, której możesz się podporządkować. Nikt nie lubi podporządkowywać się komukolwiek. Jesteśmy nadęci, gdy posiadamy jakąś wiedzę. "O, któż może udzielić mi wiedzy?" Powszechnie uważa się, że aby czynić postęp duchowy nie jest rzeczą konieczną przyjęcie mistrza duchowego. Jednakże Bhagavad-gita, Bhagavatam i Upanisady – nie potwierdzają tej opinii. Cała ta literatura mówi o konieczności przyjęcia mistrza duchowego.

Weźmy na przykład wedyjskie Upanisady, gdzie powiedziane jest: tad-vijnanartham sa gurum evabhigacchet... śrotriyam brahma-nistham – "Jeśli pragniesz poznać transcendentalną wiedzę, musisz zbliżyć się do guru.

Tak samo jest w materialnym świecie. Jeśli chcesz nauczyć się muzyki, musisz znaleźć towarzystwo muzyka. Inaczej nie nauczysz się muzyki.

Przypuśćmy, że pragniesz zostać inżynierem. Musisz zatem udać się do szkoły inżynieryjnej, czy technicznej i tam uczyć się. Nikt nie zostanie dobrym lekarzem praktykiem, gdy jedynie kupi książki na targu i przeczyta je. Musisz udać się na uniwersytet i przejść praktyczne szkolenie. Podobnie, jeżeli pragniesz poznać Bhagavad-gitę i zdobyć transcendentalną wiedzę, musisz zrobić to, co poleca Pan Kryszna. On jest mówcą Bhagavad-gity i mówi: tad viddhi pranipatena paripraśnena sevaya – "Musisz udać się do osoby, której możesz się podporządkować."

Musisz wiedzieć, kto jest tą prawdziwą osobą, która może udzielić ci wiedzy na temat Bhagavad-gity. Tej osoby nie możesz szukać w kapryśny sposób. Musi to być osoba, która posiada prawdziwą wiedzę. W przeciwnym razie, dlaczego się podporządkowywać. Nie ma wtedy potrzeby podporządkowywania się. Jest wyraźnie powiedziane, że musisz podporządkować się osobie i musi to być osoba, której podporządkujesz się dobrowolnie. Jeżeli nie znajdziesz takiej osoby, twój wysiłek nie zakończy się sukcesem.

Na początku Ardżuna rozmawiał z Kryszną jako przyjaciel. Kryszna mówił: "Jesteś kszatriyą, jesteś wielkim wojownikiem, jak możesz porzuć walkę?". To były przyjacielskie rozmowy, ale kiedy Ardżuna zrozumiał, że te przyjacielskie rozmowy nie dadzą ostatecznego rozwiązania, po prostu podporządkował się Krysznie. Śisyas te 'ham śadhi mam tvam prapannam – "Jestem uczniem podporządkowanym Tobie, proszę powiedz, co jest moim obowiązkiem".

Na tym polega ten proces. Kryszna doradza: "Jeżeli chcesz poznać Bhagavad-gitę, to musisz udać się do kwalifikowanej osoby i podporządkować się jej, a także zadawać jej pytania". To podporządkowanie nie może być bezmyślne. Powinieneś zadawać pytania. Następną kwalifikacją jest paripraśnena – zadawanie pytań. Bez pytania nie możesz zrobić postępu. Kiedy student zadaje nauczycielowi pytania, jest to oznaką jego inteligencji. Dziecko jest inteligentne, kiedy pyta swego ojca: "Tato, co to jest?".

Pytanie jest konieczne. Nie należy myśleć: "O, znalazłem mistrza duchowego, on jest kwalifikowaną osobą, jestem mu podporządkowany, teraz mój wysiłek zakończył się". To nie jest właściwa postawa Należy znaleźć bardzo dobrego mistrza duchowego, ale jeśli nie masz mocy, aby zadawać pytania, to nie uczynisz istotnego postępu duchowego.

Jak powinieneś pytać. Nie wyzywająco. Nie możesz mówić w niedorzeczny sposób. To ci nie pomoże. Paripraśna oznacza pytanie na temat. To pytanie powinno być połączone z sevaya, czyli ze służeniem. Bez służenia twoje pytanie będzie bezużyteczne.

W tym wersecie poruszone są trzy kwestie: pranipata, paripraśna i seva. Pranipata, czyli podporządkowanie oznacza, że musisz posiadać kwalifikacje, dzięki którym będziesz mógł znaleźć osobę, która udzieli ci prawdziwych instrukcji. To zależy od ciebie. Przypuśćmy, że musisz kupić złoto, czy jakieś klejnoty. Zanim to zrobisz musisz wiedzieć, gdzie udać się po ten towar. Jeżeli pójdziesz do sklepu spożywczego aby kupić klejnot – sprzedawca natychmiast zrozumie, że jesteś głupcem i oszuka cię.

Jeśli udasz się do sklepu spożywczego i zapytasz: "Czy sprzedasz mi diament?" – sprzedawca zrozumie, że jesteś głupcem. "Tu jest głupiec. Sprzedam mu coś innego zamiast diamentu. Weźmie cokolwiek mu podam."

Gdy przyjdziesz do domu, krewni zapytają cię: "Co przyniosłeś?" To jest diament. Kupiłem go w sklepie spożywczym".

Zatem przez szukanie mistrza duchowego w taki sposób nie osiągniesz sukcesu. Musisz być inteligentny. Bez inteligencji nie uczynisz żadnego postępu duchowego. Vedanta-sutry oznajmiają: at hato brahma-jijnasa. Brahma-jijnasa oznacza pytanie dotyczące najwyższego tematu – Brahmana. To wymaga kwalifikacji. Ta kwalifikacja została wyjaśniona przez słowo atha. Atha odnosi się do osób, które posiadają doświadczenie na temat cierpień świata materialnego. Podobnie mówi Śrimad-Bhagavatam: tasmad gurum prapadyeta jijnasuh śreya uttamam. Uttamam oznacza udgata-tamam – transcendentalny. Tama oznacza ciemność. Wszystko w tym materialnym świecie jest w ciemności, ponieważ ten materialny świat jest ciemnością. Dlatego potrzebujemy światła słonecznego, światła księżyca, elektryczności. Uttamam oznacza temat transcendentalny, który znajduje się ponad ciemnością. W świecie duchowym nie ma ciemności.

Jeśli pragniesz pytać o świat duchowy, to musisz znaleźć mistrza duchowego. W przeciwnym razie nie musisz przyjmować mistrza duchowego. Jeżeli jesteś zainteresowany tematami duchowymi, to musisz przyjąć mistrza duchowego. Przypuśćmy, że chcę przyjąć mistrza duchowego, albo też studiować Bhagavad-gitę albo Vedanta-sutrę, aby poprawić swą materialną sytuację. To nie jest potrzebne. Aby poprawić swą materialną sytuację można pracować jak robi to wielu ludzi – w fabryce czy w czymś tego rodzaju. To jest przepisane. Lecz jeśli jesteś zainteresowany tematem Brahmana, duchowością, to potrzebujesz mistrza duchowego. Jest to wyraźnie oznajmione tasmad gurum prapadyeta. Tasmad znaczy "dlatego". Dlatego należy podporządkować się mistrzowi duchowemu". Kto musi się podporządkować? Ten, kto jest jijnasuh śreya uttamam. Kto bardzo pragnie zrozumieć transcendentalną wiedzę.

Takie pouczenie znajdziesz w każdej księdze literatury wedyjskiej. Na przykład dzisiejszy werset z Bhagavad-gity mówi: jnaninas tattva-darśinah. Jnani oznacza osobę, która posiada doskonałą wiedzę. Doskonała wiedza oznacza doskonałą wizję. Nie teoretyczną, lecz prawdziwą wizję duchowości. Tattva oznacza Prawdę Absolutną. W Bhagavad-gicie znajdziesz to oznajmienie, że Kryszna jest najwyższą tattvą, najwyższą Absolutną Prawdą. Kryszna mówi: manusyanam sahasresu kaścid yatati siddhaye – "Spośród wielu tysięcy ludzi, niewielu może próbować osiągnąć duchowe zbawienie". Nie od każdego oczekujemy, że będzie pragnął duchowego zbawienia. Aby osiągnąć kwalifikacje do takiego pragnienia, potrzebujemy wielu, wielu lat. Spośród wielu tysięcy ludzi jeden pragnie realizacji duchowej, a spośród wielu doskonałych osób oświeconych duchowo, jedna z nich może poznać Krysznę. Widzimy zatem, że wiedza o Krysznie nie jest taka łatwa do zrozumienia. Jednak można ją z łatwością zrozumieć dzięki procesowi opisanemu w Bhagavad-gicie:

bhaktya mam abhijanati
yavan yaś casmi tattvatah
tato mam tattvato jnatva
viśate tad-anantaram

Jeśli przyjmiesz bhakti – służbę oddania, to możesz zrozumieć tematy o Krysznie bardzo łatwo. Abhijanati oznacza, że możesz zrozumieć doskonale. Tattvatah oznacza Prawdę Absolutną, taką jaka jest. Możesz to zrozumieć. Tato mam tattvato jnatva. Gdy zrozumiesz wiedzę o Krysznie w doskonały sposób, możesz wejść do królestwa Boga.

Skoro po tak wielu narodzinach, gdy już posiądę prawdziwą wiedzę, podporządkuję się Krysznie, to dlaczego nie miałbym zrobić tego natychmiast Po co czekać tak wiele, wiele wcieleń? To jest inteligentna propozycja. Skoro podporządkowanie Krysznie jest najwyższą doskonałością, to dlaczego nie przyjąć tej doskonałej rzeczy natychmiast?

Ale ludzie mają wątpliwości i pytają czy szybko można osiągnąć doskonałość w świadomości Kryszny? Odpowiadam, że świadomym Kryszny można stać się w jednej sekundzie, ale może zająć to tysiące narodzin i śmierci. Jednakże rozumiejąc, że po osiągnięciu doskonałej wiedzy będę musiał podporządkować się Krysznie i dzięki temu zostanę wielką duszą, pytam: "Dlaczego nie miałbym zrobić tego natychmiast? Dlaczego nie zostać wielką duszą natychmiast?"

Jednakże nie jesteśmy przygotowani, aby natychmiast przyjąć Krysznę za Najwyższego. Dlatego też, aby usunąć wszystkie nasze wątpliwości jest tutaj Bhagavad-gita i Śrimad-Bhagavatam. Dzięki dokładnemu studiowaniu Bhagavad-gity i Śrimad-Bhagavatam możemy porzucić te wszystkie wątpliwości i uczynić wyraźny postęp w świadomości Kryszny.

Dziękuję wam bardzo.